Granada

İlham Gencer Bozkurt İlham Gencer; 1925 İstanbul doğumlu caz piyanisti ve şarkıcıdır.

Türkiye nin ilk piyanist şantörlerinden biri olan Gencer ülkede caz müziğinin yaygınlaşmasına önemli katkılarda bulunmuştur. Türkçe sözlü pop müziğini başlatan isim olarak tanınmıştır.

1953 te kendisine ait ilk piyanosu olan bir Steinway konser piyanosunu, Koç ve Sabancılar ın da katıldığı bir müzayededen tam otuz bin lira para vererek aldığını anlatmıştır. Gencer e göre o tarihte bu paraya üç yalı satın alınabiliyordu.

1960 yılında İstanbul Şişli de Site Sineması nın da bulunduğu binada kendisine ait olan Çatı Kulübünü açmıştır. Türkiye nin bir tür özel konservatuvarıydı dediği bu kulüpte birçok şarkıcıyı müzik dünyasına o kazandırdı, bazı şarkıcıların da kendi üsluplarını ortaya çıkarmalarına fırsat tanıdı. Ayten Alpman, Ajda Pekkan, Cem Karaca, Barış Manço, Emel Sayın, Metin Ersoy, Füsun Önal ve Fikret Kızılok gibi isimleri kendi kulübünde sahneye çıkardı. Bu dönemde misafir ettiği sanatçılar arasında Timur Selçuk, Erkut Taçkın, Yurdaer Doğulu, Cahit Oben, Cahit Berkay gibi müzisyenlerle Moğollar ve Silüetler gibi gruplar da yer alıyordu. Önceleri bu kulüpte caz ve pop tarzında söyleyen bu şarkıcılar sonraki yıllarda kendi bilinen tarzlarına döndüler. Burada çeşitli şarkıcılarla oluşturduğu gruba Los Çatikos adını vermişti. Verdiği bir röportajda, Çatı Kulübünü yeniden açmak ve 50 yıl sonra hâlen hayatta olan sanatçılarla eskiden olduğu gibi program yapmak gibi bir projesi olduğunu söylemiştir.

Gencer, 1961 yılında Çatı Kulübünde Lübnan asıllı Fransız şarkıcı Bob Azzam ın o yıl dünyada meşhur ettiği C est écrit dans le Ciel adlı şarkıyı Fecri Ebcioğlu nun yazdığı eğlenceli sözlerle Türkçe olarak seslendirdi. Bu parça Türkçe söylenmiş ilk pop şarkısıydı. O zamana kadar Türkiye de pop şarkılar Türk şarkıcılar tarafından orijinal dillerinde yani İngilizce, İspanyolca, Fransızca ve İtalyanca söyleniyordu. Artık Bak Bir Varmış Bir Yokmuş adını alan bu şarkı ilk olarak 78 devirli taşplak formatında, daha sonra da 45 lik vinil plak olarak yayınlandıktan sonra ülke çapında büyük bir ilgiyle karşılandı ve bu tür şarkıların devamı çığ gibi geldi. Takip eden yıllarda yüzlerce yabancı şarkıya daha Türkçe sözler yazıldı, Türk ve Avrupalı şarkıcılar tarafından plaklar yapıldı. Özetle, Bak Bir Varmış Bir Yokmuş Türkiye de on yıl kadar sürecek olan aranjman müzik akımını başlatan şarkı olarak Türk pop tarihine geçmiş oldu.

İlham Gencer Hürriyet gazetesi tarafından 1965 yılında ilk kez düzenlenen ve sonradan gelenekselleşecek olan Altın Mikrofon yarışmasında Zamane Kızları adlı şarkısıyla ilk 10 a girdi (yarışmanın birincisi Gençliğe Veda şarkısıyla Yıldırım Gürses oldu). Bu şarkı yayıncı tarafından 45 devirlik vinil plak olarak da basılarak müzik marketlere dağıtıldı.

Gencer 1960 yılında vergi rekortmeni oldu. 1997 de 50. sanat jübilesini yaptı. Gencer, 24 Mayıs 2023 te Muğla nın Bodrum ilçesinde tedavi gördüğü hastanede 98 yaşında hayatını kaybetti.

 

Plakları

Bak Bir Varmış Bir Yokmuş, 1961. 78 devirli bu taşplakta kendisine Karakediler vokal grubu eşlik ediyordu.

Zamane Kızları, 1965. Altın Mikrofon yarışması finalisti olan şarkı, 45 lik plak olarak Hürriyet gazetesi tarafından bastırtıldı.

Volare, 45 lik vinil plak, T.C. Basın-Yayın ve Turizm Bakanlığı nın Milano da bastırttığı plak.

Yalnız Tek Bir Gece / Ne Olur Yapma, Odeon plak. 45 lik vinil.

Bir Yaşayan Çınar , 28 Nisan 2009. Elenor Plak. (Sanat yaşamının 60. yılı vesilesiyle yayımlandı)

 

Hakkında yazılan kitaplar

Sanatta ve Siyasette İlham Gencer (biyografi) Sami Coşkun, Fosil Yayınları, 2009